Κεφάλαιο 6: Η επανάσταση στην Ήπειρο, τη Θεσσαλία και τη Μακεδονία


βλ. παρουσίαση με διαφάνειες από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας   εδώ
βλ. σχεδιάγραμμα του μαθήματος από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας εδώ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ

• Τι γνωρίζετε για την εξέγερση των Σουλιωτών τον Δεκέμβριο του 1820;
•  Ποιοι λόγοι οδήγησαν στην ήττα των Ελλήνων στη μάχη του Πέτα τον Ιούλιο του 1822 και τη συνθηκολόγηση των Σουλιωτών και την οριστική εγκατάλειψη του Σουλίου;
• Ποιές ήταν οι συνέπειες της μάχης του Πέτα;
• Τι γνωρίζετε για την εξέγερση στη Θεσσαλία και τον Άνθιμο Γαζή; 
• Τι γνωρίζετε για την εξέγερση στη Μακεδονία και τον Εμμανούλ Παπά;
• Ποια ήταν η αντίδραση των Τούρκων που οδήγησε στον περιορισμό της επανάστασης στην Πελοπόννησο, τη Στερεά Ελλάδα και τα νησιά του Αιγαίου;

Η μάχη του Πέτα το 1824

"39 καφενεία και ένα κουρείο"

Πρόκειται για ένα λεύκωμα με φωτογραφίες της Tζέλης Xατζηδημητρίου με θέμα τα εναπομείναντα καφενεία της Λέσβου. Tα καφενεία και το κουρείο της μας φέρνουν τις μυρωδιές και τις γεύσεις τους, τα ενθυμήματα και τα χρώματα της απομόνωσης και της παρέας, τον θόρυβο και τους ψιθύρους της τελετουργίας και του ξεφαντώματος, την ευλάβεια και την ελευθερία που επιτρέπει το ούζο και ο κρασομεζές, συνοδευόμενα από καβγάδες κι εκμυστηρεύσεις, ή απλώς αναθυμίσεις και ρέμβη στην ανάπαυλα της μέρας. Λουσμένες σε ένα εξαγνιστικό φως, οι φωτογραφίες αυτές μας μεταδίδουν ατόφια την ατμόσφαιρα μιας απροσποίητης αυθεντικότητας, μυώντας μας σε χώρους που αργοπεθαίνουν, καθώς αλλάζουν, πλέον, ραγδαία οι κοινωνικές συμπεριφορές και οι νοοτροπίες που εξέφραζαν. Στο λεύκωμα περιέχονται κείμενα των Aλέκου Φασιανού, Γιώργου Xρονά, Γιώργου Nικολακάκη, Eυθύμιου Παπαταξιάρχη, Θανάση Παρασκευαΐδη και Φωτεινής Φραγκούλη.

Συγγραφέας: ΦΑΣΙΑΝΟΣ, ΑΛΕΚΟΣ | Εκδόσεις: ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ

βλ. πληροφορίες για το κείμενο σε διαφάνειες (πηγή Εγκύκλιος παιδεία) εδώ

βλ. Βιβλίο Γραμματικής, Ενότητα 16, Μέρος 4ο, Πώς συνθέτω φράσεις και προτάσεις, "Ονοματική-Ρηματική φράση", σσ.177-178, "Τα είδη των προτάσεων", σσ.185-186

Κεφάλαιο 29: ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ Ο ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΔΙΑΙΡΕΤΕΟΣ Ή ΔΙΑΙΡΕΤΗΣ

Στις εξισώσεις πολλαπλασιασμού είχαμε πει ότι ο άγνωστος είτε είναι στη θέση του ενός ή του άλλου παράγοντα κάνουμε διαίρεση του γινομένου με τον άλλο γνωστό παράγοντα.
Δεν ισχύει όμως το ίδιο και στις εξισώσεις διαίρεσης. Εδώ παίζει ρόλο σε ποια θέση είναι ο άγνωστος. Άλλο κάνουμε όταν είναι στο διαιρέτη (διαίρεση) και άλλο στον διαιρετέο (πολλαπλασιασμό).

Να και ανάλογα παραδείγματα:

Η ΣΤ' τάξη μάζεψε για τα παιδιά της UNISEF 2700 κουτιά γάλα. Σε πόσα παιδιά θα μοιραστούν, αν κάθε παιδί πάρει από 12 κουτιά;

2700 : χ = 12
Πόσα τριαντάφυλλα χρειάζεται ο Γιώργος για να φτιάξει 3 ανθοδέσμες και κάθε ανθοδέσμη να έχει 12 τριαντάφυλλα;

 χ : 3 = 12

Όπως παρατηρείς στην α' περίπτωση ο άγνωστος είναι στη θέση του διαιρέτη. Για να τον βρούμε διαιρούμε το διαιρετέο με το πηλίκο (χ = 2700 : 12, χ = 225 παιδιά). Στη β΄περίπτωση ο άγνωστος βρίσκεται στη θέση του διαιρετέου. Για να τον βρούμε πολλαπλασιάζουμε το πηλίκο με το διαιρέτη (χ = 12 . 3 = 36 τριαντάφυλλα)

βλ. ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΣΕ ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ ΕΔΩ

Ενότητα Γ. Η Γη ως χώρος ζωής του ανθρώπου

Κεφάλαιο 19o : Οι γλώσσες και οι θρησκείες

•  οι άνθρωποι μιλούν διαφορετικές γλώσσες και έχουν διαφορετικές θρησκείες.

Η γλώσσα αποτελεί το σημαντικότερο κώδικα επικοινωνίας μέσω του οποίου οι άνθρωποι ανταλλάσσουν απόψεις, γνώσεις, μεταφέρουν τον πολιτισμό και τα ήθη και έθιμά τους από γενιά σε γενιά.
Κάθε λαός έχει τη δική του γλώσσα. Σήμερα υπάρχουν περίπου 7000 γλώσσες, μαζί με τις διαλέκτους. Από αυτές άλλες μιλιούνται από εκατομμύρια ανθρώπους και άλλες από μερικές μόνο ομάδες ανθρώπων. Έτσι μπορούν να συνεργάζονται και να επικοινωνούν μεταξύ τους και να εξασφαλίζουν μια αρμονική συμβίωση σε μικρές ή μεγάλες κοινωνίες. Είναι βέβαιο όμως ότι σε 100 χρόνια τουλάχιστο 5500 γλώσσες θα είναι πλέον νεκρές, αφού αυτή η πολύγλωσση κοινωνία χάνεται καθημερινά με το να απορροφώνται οι απομονωμένοι πολιτισμοί από μεγαλύτερες εθνικές ή παγκόσμιες ομάδες

Στην Ευρώπη έχουν καταμετρηθεί συγκεκριμένα 230 διαφορετικές γλώσσες και στην Ασία περίπου 2200. Στην Παπούα της Νέας Γουινέας, 4 εκατομμύρια άνθρωποι μιλούν περίπου 800 διαφορετικές γλώσσες!!!

 

Οι κυριότερες γλώσσες που χρησιμοποιούν σήμερα οι άνθρωποι είναι κατά κύριο λόγο τα αγγλικά και λιγότερο τα γαλλικά και τα ισπανικά. Από μεγάλο επίσης τμήμα της Γης ομιλούνται τα κινέζικα,τα πορτογαλικά, τα ρωσικά, τα γερμανικά και τα ιαπωνικά.

Η νέα διεθνής γλώσσα, θεωρούνται τα αγγλικά, αφού χρησιμοποιούνται στο εμπόριο, στις επιστήμες, στην πολιτική και σε άλλους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας.

Η ελληνική γλώσσα έχει τις ρίζες της στην αρχαία ελληνική γλώσσα η οποία στο παρελθόν αποτέλεσε το βασικό μέσο επικοινωνίας για τους λαούς της Ανατολικής Μεσογείου
Μετά τον 1ο μ. Χ. αιώνα αντικαταστάθηκαν από τα λατινικά. Βέβαια οι δυο γλώσσες συνυπήρχαν για αρκετούς αιώνες έπειτα, ιδίως στο εμπόριο και στις επιστήμες. Άλλωστε δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ο Ευρωπαϊκός πολιτισμός στηρίζεται στην ελληνική γλώσσα.

βλ. η  ελληνική γλώσσα και η διεθνής παρουσία της εδώ

Οι άνθρωποι πάντα αναζητούσαν τρόπους να εξηγήσουν τα μυστήρια της ζωής και τα απροσδόκητα γεγονότα. Αυτή η αναζήτηση ήταν που οδήγησε στην εξάπλωση των θρησκειών, αφού κάθε θρησκεία έδινε το δικό της "πιστεύω".

Οι σπουδαιότερες θρησκείες είναι: ο χριστιανισμός,  μουσουλμανισμός ή ισλαμισμός, ο ιουδαϊσμός, ο βουδισμός και ο κομφουκιανισμός.

Κεφάλαιο 28: ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ Ο ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΕΙΝΑΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΓΙΝΟΜΕΝΟΥ

Είτε ο άγνωστος είναι στον α΄είτε στον β΄παράγοντα, τον βρίσκουμε με τον ίδιο τρόπο:

Πρόβλημα: 

Η ΣΤ' τάξη έφτιαξε για το χριστουγεννιάτικο παζάρι κουραμπιέδες και τους πουλούσε προς 8,5 Ευρώ το κιλό. Πόσα κιλά κουραμπιέδες πούλησε αν εισέπραξε 204 Ευρώ; 

 χ . 8,5 = 204

Πρόβλημα:

Η ΣΤ' τάξη έφτιαξε για το χριστουγεννιάτικο παζάρι 24 κιλά κουραμπιέδες και εισέπραξε 204 Ευρώ. Πόσο κόστιζε το κιλό; 

 24 . χ = 204

Σκέψου ότι έχεις ένα πολλαπλασιασμό απλό 

π.χ.: 3 . 8 = 24
Οι διαιρέσεις που προκύπτουν από τον παραπάνω πολλαπλασιασμό είναι:

 24 : 3 = 8 και 24 : 8 = 3

Άρα καταλαβαίνεις ότι για να βρούμε τον άγνωστο χ που είναι παράγοντας γινομένου αρκεί να διαιρέσουμε το γινόμενο με τον άλλο γνωστό παράγοντα.

Γράφουμε τις εξισώσεις: 

 χ . 8,5 = 204 ή χ = 204 : 8,5 ή χ = 24
 24 . χ = 204 ή χ = 204 : 24 ή χ = 8,5

ΑΡΘΡΟ: Περιγραφή γεγονότος

                "Ολικές καταστροφές στις καλλιέργειες"






Άρθρα στις εφημερίδες: Περιγραφή γεγονότος

Άρθρο = δημοσίευμα ειδησεογραφικού και ενημερωτικού χαρακτήρα, σε εφημερίδα, περιοδικό ή συναφές ηλεκτρονικό μέσο, το οποίο πραγματεύεται με τρόπο άλλοτε πιο προσωπικό άλλοτε πιο απρόσωπο ένα ειδικό, επίκαιρο θέμα γενικού ενδιαφέροντος.

Η ειδησιογραφική περιγραφή ή ρεπορτάζ (ανταπόκριση) αναφέρεται σε ανθρώπινες δραστηριότητες και φυσικά φαινόμενα, ασυνήθιστα ή σημαντικά για την επικαιρότητα. Συνδυάζει περιγραφή και αφήγηση και σκοπό έχει να πληροφορήσει.





βλ. Βιβλίο Γραμματικής, Ενότητα 16, Μέρος 4ο, Πώς συνθέτω φράσεις και προτάσεις, "Ονοματική-Ρηματική φράση", σσ.177-178, "Τα είδη των προτάσεων", σσ.185-186

Κεφάλαιο 5: Η επανάσταση στα νησιά του Αιγαίου

βλ. παρουσίαση με διαφάνειες από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας  εδώ 
βλ. σχεδιάγραμμα του μαθήματος από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας εδώ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ

• Αναφέρετε τα τρία είδη πολεμικών επιχειρήσεων στις οποίες διακρίθηκαν οι Έλληνες ναυτικοί;
• Σε ποια νησιά του Αιγαίου αναπτύχθηκε επαναστατική δραστηριότητα και ποιοι ήταν οι  καπετάνιοι που έπαιξαν πρωταγωνιστικό ρόλο;
• Πώς αντέδρασαν οι Τούρκοι;
• Αναφέρετε περιληπτικά πώς συνεχίστηκαν οι συγκρούσεις στη θάλασσα τα επόμενα χρόνια,  καταλήγοντας το 1824 στη ναυμαχία του κόλπου του Γέροντα και τη διάλυση του τουρκοαιγυπτιακού στόλου από τους΄Ελληνες. 

Η σφαγή της Χίου τον Απρίλιο του 1822

Η πυρπόληση της τουρκικής ναυαρχίδας από τον Κωνσταντίνο Κανάρη τον Ιούνιο του 1822

Λιθογραφία που απεικονίζει την καταστροφή των Ψαρών στις 22 Ιουνίου του 1824. Πειραιάς, Ναυτικό Μουσείο

Το νησί κυριεύτηκε, αφού ανατινάχτηκε από τον Αντώνη Βρατσάνο το τελευταίο οχυρό, όπου βρήκαν το θάνατο Τούρκοι και Έλληνες. Από τον πληθυσμό ελάχιστοι σώθηκαν.

Νικόλαος Γύζης,Δόξα

Η Δόξα με κατάλευκο χιτώνα καταγράφει τα ονόματα των ηρώων μετά την καταστροφή των Ψαρών

Η ναυμαχία στον κόλπο του Γέροντα το 1824