Ενότητα Δ. Οι ήπειροι-ΕΥΡΩΠΗ

Κεφάλαιο 24ο: Η θέση της Ευρώπης

• Η θέση της Ευρώπης στον παγκόσμιο χάρτη.
• Τα πλεονεκτήματα της θέσης αυτής

Η Ευρώπη έχει έκταση 10.498.000 τ. χλμ. και πληθυσμό 729.000.000 (2003)

Το μεγαλύτερο τμήμα της Ευρώπης εκτείνεται στο ανατολικό ημισφαίριο εκτός από ένα μικρό μέρος που ανήκει στο δυτικό ημισφαίριο και στη βόρεια εύκρατη ζώνη εκτός από ένα πάλι μικρό μέρος στο βόρειο μέρος της που ανήκει στο βόρειο πολικό κύκλο.

Από ανατολικά είναι ενωμένη με την Ασία. Μαζί αποτελούν την Ευρασία. Θα μπορούσαμε δηλαδή να πούμε ότι η Ευρώπη είναι μια χερσόνησος της Ασίας.
Τα χερσαία σύνορα της (δηλ. τα μέρη της ξηράς που συνορεύει) με την Ασία είναι η οροσειρά των Ουραλίων ορέων και ο Καύκασος. Σύνορα επίσης θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν η Κασπία και η Μαύρη θάλασσα
Με την Αφρική που βρίσκεται νότια της Ευρώπης, η Ευρώπη χωρίζεται με τη Μεσόγειο θάλασσα και τον πορθμό του Γιβραλτάρ
Τέλος δυτικά βρέχεται από τον Ατλαντικό ωκεανό και βόρεια από τον Αρκτικό ωκεανό

Η θέση της Ευρώπης είναι ευνοϊκή όσον αφορά την επικοινωνία με τις άλλες ηπείρους (Αμερική, Ασία, Αφρική), τις συγκοινωνίες και το διεθνές εμπόριο. Δίκαια λοιπόν έχει χαρακτηριστεί ως "σταυροδρόμι τριών ηπείρων".
Εκτείνεται (χωρίς τα νησιά) από το Βορρά και το Ακρωτήριο Νordkapp της Νορβηγίας (71°11'Β) ως Νότια στο ακρωτήριο Τarifa στο Γιβραλτάρ της Ισπανίας( 36°Β) και από την Ανατολή και τα Ουράλια όρη στη Ρωσία (67°21'Α) έως το ακρωτήριο cabo da roca της Πορτογαλίας (9°30'Δ)

Το νοτιότερο άκρο της Ευρώπης είναι το νησί Γαύδος της Ελλάδας 
 (34°50' Β, 24° 5' Α)

"Η εξέλιξη των συσκευών με την ανάπτυξη της τεχνολογίας"
 (συλλογή και επεξεργασία πληροφοριών)

"Το ραδιόφωνο"

Πριν από εκατόν δέκα πέντε χρόνια, το 1895, ο πατέρας του ραδιοφώνου Γουλιέλμος Μαρκόνι κατόρθωσε να μεταδώσει ηχητικά σήματα Μορς διαμέσου ερτζιανών κυμάτων. Οι επιτυχίες του Μαρκόνι και άλλων ερευνητών όπως του Reginald Fessenden και του Lee de Forest αποτελούν την απαρχή της ανάπτυξης της ραδιοφωνίας. Χωρίς τη μεσολάβηση αγωγών, αλλά με ηλεκτρομαγνητικά κύματα και στη λήψη τους από ειδικούς δέκτες, η ραδιοφωνία μεταδίδει πλέον σε μεγάλες αποστάσεις ομιλίες και μουσική…

Το συμβατικό ραδιόφωνο περιλαμβάνει δύο κατηγορίες συχνοτήτων τα AM και τα FM. Στις συχνότητες αυτές χρησιμοποιούνται συγκεκριμένα μήκη κύματος ανάλογα με το σκοπό (π.χ. εμπορικά ραδιόφωνα εκπέμπουν στις συχνότητες FM 88-108). Άλλες συχνότητες χρησιμοποιούνται για άλλους σκοπούς όπως π.χ. από την Αστυνομία και την Πυροσβεστική. Εκτός από το συμβατικό ραδιόφωνο υπάρχει και το Internet Radio (ραδιόφωνο του διαδικτύου) που εκπέμπει stream audio (δηλαδή επιφορτώνεται το αρχείο σε πραγματικό χρόνο, ο ήχος φορτώνεται εκείνη την στιγμή που παίζει) και τέλος το Podcasting που εκπέμπει μαγνητοφωνημένα.

Τη δεκαετία του '70 μπαίνουμε ουσιαστικά στην τελευταία φάση της ωριμότητας του ραδιοφώνου. Τις λυχνίες αντικαθιστούν τα μικρά Τρανσίστορ. Το ραδιόφωνο και το κασετόφωνο συνδυάζονται σε μια συσκευή.

βλ. μαθητικές εργασίες μαθητών 4ου Δημοτικού σχολείου ΙΛΙΟΥ εδώ

Κεφάλαιο 8: Οι αγώνες του Κανάρη

βλ. παρουσίαση με διαφάνειες από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας   εδώ
βλ. σχεδιάγραμμα του μαθήματος από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας εδώ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ

• Με τι είδους πολεμικά σκάφη αντιμετώπισαν οι Έλληνες τα μεγάλα σε όγκο τουρκικά και αιγυπτιακά πολεμικά πλοία; Πώς τελειοποιήθηκαν και χρησιμοποιήθηκαν τα πυρπολικά κατά την Επανάσταση του 1821; 
• Σε ποια ναυμαχία πρωτοχρησιμοποιήθηκαν πυρπολικά και από ποιον;
• Ποιες ήταν οι σημαντικότερες επιτυχίες του Κωνσταντίνου Κανάρη πυρπολώντας τουρκικά σκάφη;
• Τι γνωρίζετε για την απόπειρα του Κανάρη να πυρπολήσει τον αιγυπτιακό στόλο στο λιμάνι της Αλεξάνδρειας, τον Αύγουστο του 1825; 
• Ποια αξιώματα κατέλαβε μετά την απελευθέρωση ο Κωνσταντίνος Κανάρης;

Ο Κανάρης πυρπολεί τον τουρκικό στόλο στη Χίο

Κεφάλαιο 32: ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ

ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ - ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ
(βρες τις αναλογίες και τερμάτισε πρώτος)

ΚΛΙΚ 

(βρες τις αναλογίες και εξολόθρευσε τους εξωγήινους)

ΚΛΙΚ

ΕΝΟΤΗΤΑ 9η: Συσκευές

Με τι θα ασχοληθούμε:

• Πώς δίνουμε οδηγίες
• Πότε χρησιμοποιούμε στις οδηγίες μας προστακτική και πότε υποτακτική
• Πώς γράφονται οι καταλήξεις της προστακτικής
• Πώς δίνουμε πληροφορίες και οδηγίες για να χρησιμοποιήσουμε το διαδίκτυο
• Πότε χρησιμοποιούμε τις εξαρτημένες προτάσεις που εισάγονται με το «να»
• Πώς φτιάχνουμε μια αφήγηση
• Ποια πρόσωπα και ποιους χρόνους χρησιμοποιούμε στην αφήγηση

Κείμενα:

1. Λιλιπούπολη (τραγούδι)
2. Οδηγίες χρήσης (κείμενο οδηγιών χρήσης οικιακής συσκευής)
3. Πάμε μια βόλτα στον Γουέμπι; (κείμενο οδηγιών χρήσης του διαδικτύου)
4. Το μηχάνημα (λογοτεχνική αφήγηση)

βλ. πληροφορίες για μηχανισμό Αντικυθήρων εδώ

Το κύριο θραύσμα του μηχανισμού. Αθήνα, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Ανακατασκευή του μηχανισμού των Αντικυθήρων. Εθνικό Μουσείο των Αθηνών

"Ο σιδερομάσας"

άκου το τραγούδι εδώ

  βλ. Ανθολόγιο λογοτεχνικών Κειμένων Γ΄και Δ΄ Δημοτικού,
"Έκτακτα μέτρα στη Λιλιπούπολη για το νέφος", Ψηφιακό σχολείο εδώ

βλ. Χρονολόγιο των πιο σημαντικών εφευρέσεων και ανακαλύψεων του ανθρώπου εδώ 

βλ. παρουσίαση σε διαφάνειες "Εφευρέσεις που άλλαξαν τον κόσμο" εδώ

Κεφάλαιο 31: ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΣΤΙΣ ΑΝΑΛΟΓΙΕΣ

Για την εκδρομή της Παρασκευής στο Πλανητάριο, οι 22 μαθητές της ΣΤ' τάξης πλήρωσαν 110 Ευρώ. Από την Ε' τάξη ομοίως οι 16 μαθητές πλήρωσαν 80 Ευρώ.

Αν θέλουμε να γράψουμε τους αντίστοιχους λόγους θα γράψουμε:

22 / 110 , 16 / 80

Και αν τους συγκρίνουμε θα παρατηρήσουμε ότι οι λόγοι είναι ίσοι. Ότι κάθε τάξη δηλαδή πλήρωσε ανάλογα με τα παιδιά που είχε (5 Ευρώ ο μαθητής)

Και αν συμπληρώσουμε τον παρακάτω πίνακα παιδιών και χρημάτων θα παρατηρήσουμε ότι οι λόγοι που σχηματίζονται είναι ίσοι (0,2)

Άρα 22 / 110 = 16/80
Η ισότητα δυο λόγων λοιπόν λεγεται Αναλογία

Κεφάλαιο 7: Η άλωση της Τριπολιτσάς

βλ. παρουσίαση με διαφάνειες από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας   εδώ
βλ. σχεδιάγραμμα του μαθήματος από το 8ο Δημοτικό Σχολείο Νάουσας εδώ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ

• Τι γνωρίζετε για την απόφαση των Ελλήνων να πολιορκήσουν την Τριπολιτσά, αφού κατέλαβαν την Καλαμάτα; Πώς είχε οργανώσει την υπεράσπισή της ο Χουρσίτ Πασάς;
• Ποιοι Έλληνες αγωνιστές ήταν επικεφαλής και πώς οργάνωσαν την πολιορκία;
• Πώς κλιμακώθηκε η πολιορκία και πότε έπεσε η πόλη στα χέρια των Ελλήνων; Τι επακολούθησε;
• Για ποιους λόγους ήταν σημαντική η άλωση της Τριπολιτσάς από τους Έλληνες;

Η άλωση της Τριπολιτσάς